Patron szkoły

Gimnazjum Książęce

Stało się! Na początku września br. do władz miasta wpłynął wniosek z prośbą o nadanie naszemu gimnazjum imienia Księcia Mazowieckiego Janusza I. Trwający od roku proces ubiegania się o patrona dla naszej szkoły dobiegnie wkrótce końca. Wyboru dokonaliśmy spośród 10 kandydatur. Po wielomiesięcznej akcji informacyjnej, referendum szkolnym, konsultacjach i burzliwych posiedzeniach Rada Pedagogiczna, Rada Rodziców i Samorząd Uczniowski postanowiły, że najodpowiedniejszym patronem będzie książę Janusz I. Jeszcze raz przybliżmy czytelnikom tę postać.

Książę mazowiecki Janusz I urodził się około 1346 r. i wywodził się z piastowskiej dynastii książęcej. Był potomkiem najmłodszego z synów Bolesława Krzywoustego – Kazimierza Sprawiedliwego po jego synu – Konradzie Mazowieckim. Był najstarszym potomkiem księcia mazowieckiego Siemowita III i Eufemii  Opawskiej.

pieczęć księcia Janusza I z 1376 roku

W 1381 r. Janusz otrzymał w posiadanie ziemie warszawską, nurską, liwską, łomżyńską, ciechanowską, wyszogrodzką i zakroczymską.

W swojej polityce stał wiernie na stanowisku ścisłej współpracy z polską i jej kolejnymi władcami – Ludwikiem Andegaweńskim, Jadwigą i Władysławem Jagiełłą (w okresie tym Mazowsze nie było integralną częścią Polski, a tylko jej lennem).

Wyrazem tego były kolejne hołdy lenne składane w latach 1373,1383 i 1387. W latach 1409 – 1411 Janusz wziął udział po stronie polskiej w wielkiej wojnie z zakonem krzyżackim. Na terenie władztwa Januszowego pod Czerwińskiem zostało wyznaczone miejsce koncentracji zjednoczonych wojsk polsko-litewskich. Stamtąd książę mazowiecki na czele zorganizowanej przez siebie chorągwi rycerstwa udał się pod Grunwald, gdzie 15 lipca 1410 r. wziął udział w bitwie pod Grunwaldem. Następnie uczestniczył w dalszej części kampanii, otrzymując od króla w podzięce nadanie zamków krzyżackich w Nidzicy, Ostródzie i Olsztynie. Kiedy w 1414 r. wybuchła kolejna wojna Polski z Krzyżakami, Janusz ponownie zdecydował się poprzeć swojego suwerena, wypowiadając wojnę państwu zakonnemu.

W polityce wewnętrznej Janusz zajął się gruntowną reformą polityki gospodarczej księstwa, kontynuując nadania prawa chełmińskiego. Na prawie niemieckim lokował 24 miasta, wśród nich w 1418 r. Łomżę. Był to przełomowy moment w dziejach miasta. Łomża uzyskała prawne potwierdzenie miejskiego charakteru. Nadano jej oddzielny okręg sądowy i administracyjny, uwolnienie od jurysdykcji urzędników książęcych, a co za tym idzie od wszelkich ciężarów i danin na rzecz księcia. Łomża otrzymała uwolnienie od ceł, prawo wzniesienia łaźni, postrzygalni i wagi.

osobisty herb księcia

Przywilej lokacyjny z 15 VI 1418 stał się podstawą późniejszego rozkwitu miasta. Janusz I był wspaniałym gospodarzem całego Mazowsza Wschodniego – Ziemi Łomżyńskiej i Wiskiej, gdzie założył całą sieć miast i osad, dając podwaliny pod cały region, ściągając setki kolonistów z głębi swego księstwa. Na przełomie XIV/XV wieku zaludnił pustki osadnicze i utworzył kilkaset wsi na tym obszarze.

Janusz I zmarł 8 grudnia 1429 w Czersku, a pochowany został w katedrze św. Jana w Warszawie.

herb Piastów mazowieckich

Najbliższe wydarzenia:
lipiec 2017

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

12

13

14

15

16

17

18

19

20

21

22

23

24

25

26

27

28

29

30

31

 

Publiczne Gimnazjum nr 8 w Łomży
ul. Księżnej Anny 18
18-400 Łomża
tel. (086) 218-79-74
fax: (086) 218-79-74
e-mail: pg8lomza@wp.pl